LAW2 : พรบ บัญชี

คุณสมบัติ

"ขาด เงิน ลา ตาย": สูตรการสิ้นสภาพของ "สมาชิกสามัญ" ได้แก่ ขาดคุณสมบัติ, ไม่ชำระเงินค่าบำรุง, ลาออก, ตาย

"คนไทย 20 ปป ไม่คุก 5 ไม่จรรย์ 3" : คุณสมบัติและลักษณะต้องห้ามของการเป็น "สมาชิกสามัญ" ได้แก่ สัญชาติไทย, 20 ปีบริบูรณ์, ไม่เคยติดคุกในคดีที่กำหนด, ไม่เคยถูกเพิกถอนจรรยาบรรณใน 3 ปี

"ตาย พ้น เพิก ขาด เงิน เรียน": สูตรการสิ้นสภาพของ "ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต" ได้แก่ ตาย, พ้นจากสมาชิกภาพ, ถูกเพิกถอนใบอนุญาต, ขาดคุณสมบัติ, ไม่ชำระค่าธรรมเนียม, ไม่ผ่านการอบรม (เรียน CPD) ตามที่กำหนด

"สมาชิก ฝึก ทดสอบ ไม่ล้ม ไม่คุก 5 ไม่จิตเสื่อม" :คุณสมบัติและลักษณะต้องห้ามของผู้ขอรับใบอนุญาตเป็น "ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต" (CPA) ได้แก่ เป็นสมาชิกสามัญ, ผ่านการฝึกหัดงาน, ผ่านการทดสอบ, ไม่ล้มละลาย, ไม่ติดคุก (เว้นแต่พ้นโทษมาแล้วไม่น้อยกว่า 5 ปี นับถึงวันยื่นขอใบอนุญาต), ไม่เป็นคนวิกลจริต/เสมือนไร้ความสามารถ

"ตัก ภาค พัก เพิก": ระดับการลงโทษจรรยาบรรณ 4 ระดับ คือ ตักเตือนเป็นหนังสือ, ภาคทัณฑ์, พักใช้ใบอนุญาต (ไม่เกิน 3 ปี), และ เพิกถอนใบอนุญาต

"ภูมิ ความรู้ ไม่คุก ไม่ต่ำ ไม่ห้าม": สูตรคุณสมบัติของผู้ทำบัญชี คือ มีภูมิลำเนาในไทย, มีความรู้ภาษาไทย, ไม่เคยจำคุกเรื่องวิชาชีพ, วุฒิไม่ต่ำกว่าปริญญาตรี (หรือตามที่กำหนด), และไม่มีลักษณะต้องห้าม

จดทะเบียนนิติบุคคล

"30 15 60 2,000 3%": เป็นรหัสครอบจักรวาลสำหรับการจดทะเบียนนิติบุคคลวิชาชีพบัญชี
30 = จดแจ้งสภาฯ ภายใน 30 วันนับแต่จดกรมพัฒน์ฯ
15 = หากมีการเปลี่ยนแปลงข้อมูล (เช่น เพิ่มทุน) แจ้งภายใน 15 วัน
60 = อัปเดตมูลค่าหลักประกันภายใน 60 วันนับแต่วันสิ้นรอบบัญชี
2,000 = ค่าธรรมเนียมจดทะเบียนนิติบุคคล 2,000 บาท/ปี
3% = ต้องวางหลักประกัน 3% ของทุนจดทะเบียน (ในปีแรก) และเมื่อสิ้นปีต้องอัปเดตหลักประกันในอัตราร้อยละ 3 ของทุนจดทะเบียนหรือรายได้จากวิชาชีพ (เอาตัวที่มากกว่า)

หลักประกัน

• ประเภทของหลักประกัน 5 ชนิด (เขียนเรียงให้ได้):
  1. พันธบัตรรัฐบาล
  2. พันธบัตรรัฐวิสาหกิจ
  3. เงินฝากธนาคารในประเทศ
  4. บัตรเงินฝากประจำ (1 ปีขึ้นไป)
  5. กรมธรรม์ความรับผิดทางวิชาชีพ
• ณ วันเริ่มจัดตั้ง ต้องใช้ฐาน "3% ของทุนจดทะเบียนเต็มจำนวน" (ไม่สนทุนที่ชำระแล้ว) เมื่อถึงสิ้นปี ต้องเปรียบเทียบระหว่าง 3% ของทุนจดทะเบียน กับ 3% ของ "รายได้จากวิชาชีพควบคุม (สอบบัญชี+ทำบัญชีเท่านั้น)" ยอดไหนสูงกว่าให้ใช้อย่างนั้น

การนับชั่วโมง CPD

1. หากถือใบอนุญาตเต็มปี ต้องอบรม 40 ชั่วโมง (ทางการอย่างน้อย 20 / ไม่เป็นทางการอย่างน้อย 20) จุดเน้น: ในชั่วโมงทางการ ต้องเป็นเนื้อหาบัญชีหรือสอบบัญชีไม่น้อยกว่า 10 ชั่วโมง และจรรยาบรรณไม่น้อยกว่า 1 ชั่วโมง
2. การนับ CPD ปีแรก: ให้นับเฉลี่ยตามสัดส่วนเดือน "โดยไม่นับเศษของเดือนแรกที่ได้ใบอนุญาต" เช่น ได้รับ 15 ก.ค. ให้นับ ส.ค.-ธ.ค. = 5 เดือน แล้วนำมาเทียบบัญญัติไตรยางศ์เพื่อหาชั่วโมงรวม ทางการ บัญชี และจรรยาบรรณ ตามสัดส่วน

การจัดประชุม

• การนับองค์ประชุมใหญ่สภาวิชาชีพบัญชี:
  ต้องมี "สมาชิกสามัญ" ไม่น้อยกว่า 200 คน จึงจะครบองค์ประชุม ถ้าผ่านไป 30 นาที องค์ประชุมไม่ครบ ให้ "งด" และเลื่อนไปจัดภายใน 30 วัน ซึ่งครั้งหลังมาเท่าไหร่ก็ถือว่าครบ
• การขอเปิดประชุมใหญ่วิสามัญ:
  ต้องใช้สมาชิกสามัญเข้าชื่อกัน >= 100 คน แจ้งล่วงหน้า >= 30 วัน

กำหนดเวลาการแจ้งสภาฯ

• แจ้งรายชื่อลูกค้าล่วงหน้า -> ภายใน 30 มิ.ย. ของปีที่จะตรวจ
• แจ้งยืนยันลายมือชื่อ -> 30 มิ.ย. (ครึ่งปีแรก) หรือ 31 ธ.ค. (ครึ่งปีหลัง)
• จดตั้งนิติบุคคล -> แจ้งภายใน 30 วัน (ค่าธรรมเนียม 2,000 บ./ปี)
• แก้ไข/เปลี่ยนแปลงข้อมูล (เช่น เพิ่มทุน) -> แจ้งภายใน 15 วัน (ค่าธรรมเนียม 500 บ.)

การแจ้งรายชื่อกิจการที่ลงลายมือชื่อ

• ห้ามเซ็นเกิน 200 งบต่อปีปฏิทิน
• หากเซ็น ม.ค.-มิ.ย. ต้องแจ้งสภาฯ ภายใน 30 มิ.ย. ของปีนั้น แต่ถ้ามีลูกค้างอกเพิ่มมาทีหลัง กฎหมายบังคับว่า "ต้องแจ้งสภาฯ ก่อนลงลายมือชื่อเสมอ"

การขอใบอนุญาตคืนหลังถูกเพิกถอน

"5-1-0": สเต็ปการขอใบอนุญาตคืนหลังถูกเพิกถอน: ต้องรอให้พ้น 5 ปี แล้วยื่นขอครั้งที่ 1 หากถูกปฏิเสธต้องรอ 1 ปี แล้วยื่นขอครั้งที่ 2 หากโดนปฏิเสธอีก ถือว่าเหลือ 0 สิทธิ ยื่นไม่ได้แล้ว