มอบคานงัดที่ยาวพอ และจุดยืนที่มั่นคงให้กับข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะงัดโลกใบนี้ให้ท่านดู - อาร์คิมิดีส

"มอบคานงัดที่ยาวพอ และจุดยืนที่มั่นคงให้กับข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะงัดโลกใบนี้ให้ท่านดู"

ชายที่พูดประโยคที่เต็มเปี่ยมไปด้วยความมั่นใจขนาดนี้คือ อาร์คิมิดีส ผู้ซึ่งเป็นนักคณิตศาสตร์และนักวิทยาศาสตร์ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์ของมนุษยชาติ

เขาเป็นคนค้นพบว่า ถ้าใช้คานงัดในมุมที่ถูกต้อง แรงเพียงเล็กน้อยก็สามารถยกของหนักมหาศาลได้ ผ่านการสังเกต ทดลอง และทำความเข้าใจหลักการที่ซ่อนอยู่

พอรู้อย่างนี้แล้ว เราจะเห็นความเป็นไปได้ในคำพูดของเขามากกว่ามองว่ามันเป็นแค่คำพูดที่เวอร์วัง อลังการ หรือ​ "โม้" เลยใช่ไหมล่ะครับ

ประโยคนั้นไม่ใช่คำอวดอ้างหากแต่เป็น "หลักฐาน" ที่แสดงให้เห็นว่าชีวิตของอาร์คิมิดีสนั้นหลงใหล และพยายามศึกษาในสิ่งที่เขาสนใจมากขนาดไหน

เขาใช้เวลาทั้งชีวิตที่มีไปกับงานทางด้านวิชาการ จนค้นพบกฎของคานและรอก ซึ่งช่วยให้เราเคลื่อนย้ายสิ่งของหนักได้ด้วยแรงเพียงเล็กน้อย

ออกแบบอาวุธป้องกันเมืองที่รู้จักกันในชื่อ "กรงเล็บอาร์คิมิดีส" ที่มีรูปร่างเป็นเครนขนาดใหญ่ที่มีตะขอเกี่ยวเรือศัตรูแล้วพลิกคว่ำ รวมถึงเรื่องเล่าอย่าง Heat Ray ที่ว่ากันว่าเป็นการใช้กระจกรวมแสงอาทิตย์เป็นอาวุธที่ใช้ในการเผาเรือของข้าศึก

อีกทั้งผลลัพธ์จากผลงานของเขา ยังถือได้ว่าเป็นรากฐานของแคลคูลัส เรื่องที่ทำให้แม้แต่คนที่ชอบคณิตศาสตร์ยังต้องกรีดร้อง

และในปัจจุบันโลกเราก็ยังใช้ประโยชน์และศึกษาเกี่ยวกับมัน

ผลงานของอาร์คิมิดีสนั้นยิ่งใหญ่ จนผมคิดไปแล้วว่าเขาต้องเป็นคนที่มุ่งมั่นในการทำอะไรสักอย่าง เพียงอย่างเดียวไปเรื่อย ๆ แน่นอน ถึงได้ไปอยู่จุดนั้นได้

แต่จริง ๆ อาร์คิมิดีสสนใจและศึกษาหลายศาสตร์ ทั้งคณิตศาสตร์ ฟิสิกส์ ดาราศาสตร์ วิศวกรรม แม้กระทั่งปรัชญา

เขาแค่ไม่ได้สนใจอย่างผิวเผิน เขาลงลึกกับทุกอย่างที่เขาหลงใหล

ในยุคที่ Generalism หรือมนุษย์เป็ดนั้นเริ่มเฟื่องฟู เพราะมาจากการที่เรามีโอกาสในการมองเห็นสิ่งต่าง ๆ ที่เยอะขึ้นผ่านโซเชียลมีเดียและอินเทอร์เน็ต

เราค้นพบสิ่งที่น่าสนใจได้เร็วขึ้น หลากหลายขึ้น
และการมาของ AI ก็เหมือนการได้รับมอบ “คานงัด” ให้เราใช้ศึกษา ทดลอง และหาคำตอบกับสิ่งเหล่านั้นได้ง่ายกว่าในระดับที่คนเมื่อ 2,000 ปีก่อนไม่อาจจินตนาการถึง

คำถามอาจไม่ใช่ว่าเราควรรู้กว้างหรือรู้ลึก

แต่คงเป็นว่า เราหลงใหลอะไรบางอย่างมากพอที่จะลงลึกกับมันจริง ๆ หรือเปล่า

แม้กระทั่งตัวผมเองที่เป็นคนเขียนเรื่องนี้อยู่ ก็ยังอยู่ระหว่างการค้นหาคำตอบนั้น

เพื่อที่สักวัน ผมจะมีโอกาสได้พูดประโยคที่มีความหมายเหมือนกับ

"มอบคานงัดที่ยาวพอ และจุดยืนที่มั่นคงให้กับข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะงัดโลกใบนี้ให้ท่านดู"